Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Enflasyon Düzeltmesi Farklarının İzlendiği Özel Fonlar Hesabındaki Tutarların Vergisel Durumu Hakkında
1. Yasal Düzenleme
30.10.2024 tarih ve 32707 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ile birlikte, enflasyon muhasebesi uygulamasında Yapılmakta Olan Yatırımlar hesabına ilişkin önemli değişiklikler yapılmıştır.
Söz konusu düzenleme ile;
- Yapılmakta olan yatırımlar hesabına ait enflasyon düzeltmesi farklarının, doğrudan gelir yazılması yerine Özel Fonlar hesabına alınması,
- Bu tutarların, yatırımın tamamlanarak ilgili iktisadi kıymetin aktifleştirildiği dönem dâhil olmak üzere, bu dönemi izleyen dört hesap dönemi boyunca eşit taksitler halinde dönem kazancının tespitinde dikkate alınması
hüküm altına alınmıştır.
Bu çerçevede, özel fon hesabına alınan enflasyon düzeltmesi farklarının toplamda 5 yıl içerisinde gelir yazılması öngörülmektedir.
2. 196 Sayılı VUK Sirküleri ile Getirilen Açıklamalar
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 09 Şubat 2026 tarihinde yayımlanan 196 sayılı Vergi Usul Kanunu Sirküleri ile, 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (10) numaralı bendine ilişkin önemli açıklamalara yer verilmiştir.
Anılan Sirkülerde;
- Özel fon hesabında yer alan ve henüz dönem kazancının tespitinde dikkate alınmamış tutarların,
- Her yıl, bir önceki yıla ilişkin belirlenen yeniden değerleme oranında artırılacağı,
- Bu tutarların ayrıca enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacağı
açıkça hüküm altına alınmıştır.
3. Özel Fon Tutarlarının Gelirleştirilmesi ve Geçici Vergi Uygulaması
213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (10) numaralı bendi uyarınca;
- Özel fon hesabına alınan tutarlar, yatırımın aktifleştirildiği dönemden itibaren beş hesap dönemi boyunca eşit tutarlarda dönem kazancına dahil edilecektir.
- Söz konusu tutarlar, geçici vergi dönemlerinde de kazancın tespitinde dikkate alınacaktır.
Bu kapsamda, her bir geçici vergi döneminde, ilgili hesap dönemine isabet eden eşit taksit tutarı, geçici vergi matrahına dahil edilecektir.
4. Yeniden Değerleme Artışlarının Maliyete Eklenememesi
Sirkülerde yapılan açıklamalara göre;
- Özel fon hesabında yer alan tutarların yeniden değerleme oranında artırılması sonucu oluşan farkların,
- İlgili iktisadi kıymetin maliyetine intikal ettirilmesi mümkün değildir.
Dolayısıyla, bu artışlar yalnızca özel fon hesabında izlenecek olup, amortisman yoluyla giderleştirilmesi veya maliyet unsuru olarak dikkate alınması söz konusu olmayacaktır.
İlgili sirküler bültenimizin ekinde yer almaktadır.
https://www.gib.gov.tr/ad488527-ecc6-4969-99b2-5f114f6bb68b
Saygılarımızla,
Ahmet Cangöz
Ortak | Vergi Bölüm Başkanı